Met BENG op weg naar energiezuinig wonen

Bent u aan het uitzoeken hoe u uw woning energiezuinig kunt renoveren? Of wilt u een energieneutrale nieuwbouwwoning of een nieuwbouw passiefhuis bouwen? Er wordt heel veel over geschreven en zijn allerlei installaties en maatregelen mogelijk. Maar waar vind je het overzicht en wat is de goede volgorde? Hoe zorg je er echt voor dat een woning energiezuinig is? We nemen u mee naar het begin. Als u de grote lijnen kent, heeft u beter inzicht in welke beslissingen er zijn te nemen. U zult merken dat er expertise en ervaring nodig is bij het daadwerkelijk ontwerpen en bouwen, maar dan is het wél fijn dat u weet waarop dat gebaseerd is.

 

energie neutrale woning

Trias Energetica
De Trias Energetica (RvO, 2013) geeft richtlijnen om energiezuinig te bouwen. Deze richtlijnen zijn zowel toepasbaar op renovatie van bestaande gebouwen als op nieuwbouwwoningen. In het kort kun je de Trias Energetica als volgt samenvatten:

Stap 1. Beperk de energievraag
Stap 2. Gebruik energie uit hernieuwbare (duurzame) bronnen
Stap 3. Gebruik eindige (fossiele) energiebronnen efficiënt

Voor energieneutrale gebouwen en woningen is nog een extra stap nodig:

Stap 1. Beperk de energievraag
Stap 2a. Gebruik energie uit reststromen
Stap 2b. Gebruik energie uit hernieuwbare bronnen
Stap 3. Indien gebruik van eindige (fossiele) energiebronnen onvermijdelijk is, gebruik ze dan zeer efficiënt en compenseer dit op jaarbasis met 100% hernieuwbare energie.

Van EPC naar BENG
Bijna Energie Neutraal Gebouw (BENG) is vanaf 2021 de leidraad bij het bouwen van nieuwbouwwoningen. Deze vervangt de EnergiePrestatiecoefficiënt (EPC), die een indicatie geeft van het energieverbruik van een gebouw. Van een woning is de EPC-eis bijvoorbeeld 0,4. In de EPC zijn de drie eisen van de Trias Energetica opgenomen, maar deze zijn inwisselbaar. Het beperken van energie kan bijvoorbeeld worden gecompenseerd met het gebruik van hernieuwbare energiebronnen. Ook is in de EPC geen eis gesteld aan het gebruik van hernieuwbare energiebronnen.

BENG 
De BENG (RvO, 2017) gaat een stap verder. In de drie BENG-eisen is het streven naar energieneutraal bouwen echt terug te vinden; er moet namelijk voldaan worden aan alle drie de eisen. Zo wordt het beperken van energie door isoleren heel belangrijk. Het gebruik van hernieuwbare energiebronnen is opgenomen in de derde eis én verlaagt het energieverbruik in eis 2. Zo krijgt ook dat meer aandacht.

Hoe ziet de BENG eruit? 
Eis 1- Maximale energiebehoefte van het gebouw
Hoeveel energie voor verwarming en koeling is er nodig? Eis 1 gaat over de maximale energiebehoefte van een gebouw. De gebouwschil moet heel goed worden geïsoleerd, er wordt gekeken naar kierdichting, koudebruggen, verhouding glas en dichte gevel, de vorm én de ligging van het gebouw. Ook de compactheid van het gebouw, uitgedrukt in de geometrieverhouding Als/Gls wordt meegenomen. Het verliesoppervlak – oppervlakten zoals het dak, de gevel – wordt afgezet tegen het gebruiksoppervlak. “Hoe compacter, hoe energiezuiniger. BENG-eis 1 is gesteld in kWh per m2 gebruiksoppervlak (GO of GBO) per jaar.”

Eis 2 – Maximaal fossiel energieverbruik
Hierbij gaat het om het energieverbruik voor installaties in het gebouw, nodig voor verwarmen en koelen, ventilatie en bereiden van tapwater.  “Bij utiliteitsgebouwen vallen verlichting en luchtbevochtigers hier ook onder. De opgewekte energie van zonnepanelen en hernieuwbare energiebronnen, mag van dit verbruik worden afgetrokken. De systeemverliezen, hulpenergie en het rendement van de opwekkers worden hierbij – in tegenstelling tot bij eis 1 -wél meegenomen. BENG-eis 2 is gesteld in kWh per m2 gebruiksoppervlak (GBO) per jaar.”

Eis 3 – Minimaal aandeel hernieuwbare energie 
Een deel van de benodigde energie moet komen uit een hernieuwbare bron. Denk hierbij aan zonnepanelen en windenergie. Het aandeel hernieuwbare energie is de hoeveelheid hernieuwbare energie gedeeld door het totaal van hernieuwbare energie en primair fossiel energiegebruik. BENG-3, de eis van duurzame energie, is uitgedrukt in een bepaald percentage.

Hoe nu verder?
Bij het bouwen van een woning, maar ook bij renovaties, is budget uiteraard leidend. Als je een compleet beeld hebt van hoe een gebouw of woning écht energiezuiniger wordt, weet je ook welke maatregelen – bouwkundig en installatietechnisch gezien – belangrijker zijn dan anderen. Als je kijkt naar de Trias Energetica, maar ook naar de BENG, is het isoleren (en ventileren) van een gebouw het allerbelangrijkste. Maatregelen zoals een warmtepomp en zonnepanelen, zorgen voor een zo milieuvriendelijk mogelijke energiehuishouding, maar ze beperken het energieverbruik niet. Een goed begin is het halve werk, dus start dan ook bij het beperken van het energieverbruik en reserveer budget voor een goede isolatie. Wesselink Isolatie is expert op het gebied van isolatie. We weten wat er nodig is én wat niet. We werken dan ook graag met u samen. Neem contact met ons op. 

Bronnen:
RVO Trias Energetica 2013 en BENG 2017
Joost de Vree
Wesselink Isolatie

Isoleren met houtvezelisolatie

Hoort u steeds meer over duurzaam en milieubewust bouwen en isoleren? Wilt u hier meer over weten of bent u benieuwd naar mogelijkheden en producten? Daar vertellen we u graag meer over. Eén van de meest gebruikte biobased isolatiematerialen is houtvezelisolatie. Het is duurzaam, gemakkelijk te verwerken én bezit uitstekende isolerende eigenschappen. Een isolatiepakket van 20 cm heeft een Rd-waarde van 5. Houtvezelisolatie is verkrijgbaar van verschillende merken, waaronder Gutex.

isoleren met houtvezel

Natuurlijke herkomst: vochtregulerend en dampopen
De vochtregulerende en dampopen eigenschappen van houtvezel zijn de grootste praktische voordelen om te kiezen voor dit materiaal. Dit komt door de natuurlijke herkomst. Een ademend klimaat in huis of op het werk zorgt voor een prettig verblijf. En niet alleen prettig; een goed geïsoleerd en geventileerd pand, draagt ook bij aan een goede gezondheid.

Milieubewuste keuze
Houtvezelisolatie is een duurzaam isolatiemateriaal. Restjes houtvezel uit de houtindustrie – die ook tot biobrandstof kunnen worden verbrand, wat CO2 de lucht in brengt – krijgen een duurzame, langdurige toepassing als isolatiemateriaal. Daarnaast beperkt de toepassing van houtvezel als isolatiemateriaal de uitstoot van CO2. In biobased isolatie- of bouwmaterialen zoals hout, wordt CO2 opgeslagen. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld kunststof, waar tijdens de productie veel CO2 vrijkomt. De natuurlijke herkomst en beperkte verwerking, maakt het materiaal ook in de productie duurzaam. Het idee om te kiezen voor een natuurlijk isolatiemateriaal, is voor velen de belangrijkste reden. Isoleren met houtvezel geeft een goed gevoel.

Welke typen houtvezelisolatie en producten zijn er?
Je kunt kiezen om hout(wol)vezel als plaatmateriaal te monteren of in te blazen. Dit maakt het ecologische isolatiemateriaal geschikt voor iedere vorm ruimte en gemakkelijk te verwerken. Wel dient het inblazen te gebeuren door een specialist. Alleen een homogene isolatielaag doet zijn werk goed én is duurzaam. En dat vereist vakwerk. Eén van de producten waar je voor kunt kiezen is Gutex Thermofibre ofwel Gutex houtvezelisolatie.

Klaar voor het echte werk?
Bent u benieuwd welke toepassingen houtvezelisolatie kent? Neem een kijkje bij de projecten van Wesselink Isolatie. Bent u al toe aan actie en op zoek naar een specialist of wilt u houtvezelisolatiemateriaal aanschaffen? Neem dan contact op met Wesselink Isolatie.

 

Stap voor stap de cirkel rond

De circulaire economie. Er wordt veel over geschreven, maar wat houdt het precies in? Hoe werk je circulair? Waar ziet Wesselink Isolatie mogelijkheden om circulair te gaan werken? Wat kunnen klanten en samenwerkingspartners verwachten? In dit artikel licht Wesselink Isolatie een tipje van de sluier op.

 

circulair bouwen

De circulaire economie. Er wordt veel over geschreven, maar wat houdt het precies in? Hoe werk je circulair? Waar ziet Wesselink Isolatie mogelijkheden om circulair te gaan werken? Wat kunnen klanten en samenwerkingspartners verwachten? In dit artikel licht Wesselink Isolatie een tipje van de sluier op.

De circulaire economie
In de circulaire economie worden producten en grondstoffen maximaal hergebruikt om de waarde ervan te behouden. Dit in tegenstelling tot het huidige lineaire systeem, waarin grondstoffen en producten aan het einde van hun levensduur vaak eindigen als afval.

Cradle-to-cradle, waardebehoud en samenwerking
In een circulair systeem bestaan er twee materiaalkringlopen. De kringlopen volgen het principe cradle-to-cradle – een belangrijke component van de circulaire economie. De eerste kringloop is een biologische, waarin reststoffen na gebruik terugvloeien terug in de natuur. De tweede kringloop is een technische. In deze kringloop worden product(onderdelen) circulair ontworpen en vermarkt. Dat wil zeggen dat het product zo wordt ontworpen dat waardebehoud in de gehele kringloop mogelijk is. Oók aan het einde van de levensduur van het product. Behalve een circulair ontwerp, is samenwerking in de productie- en gebruikscyclus belangrijk. Alleen dan kunnen product(onderdelen) en grondstoffen kwalitatief hoogwaardig – zoveel mogelijk in hun huidige staat – opnieuw worden gebruikt. Zo blijft de waarde van product(onderdelen) en grondstoffen behouden.

Winst
In de circulaire economie wordt geredeneerd vanuit het gebruik van producten en niet vanuit het bezit ervan. Dit heet product as a device. Philips bijvoorbeeld, verkoopt licht in plaats van lampen. Omdat de functie belangrijk is, zorgt het circulaire systeem voor kwalitatief hoogwaardige en duurzame producten. Zo levert het systeem ecologisch en economisch winst op.

Van visie naar praktijk: circulair werken
Wesselink Isolatie realiseert zich dat het huidige lineaire systeem uiteindelijk niet de toekomst heeft. Circulair werken heeft een positiever effect heeft op mens en natuur. Dit vraagt om een andere denk- en werkwijze. Wesselink Isolatie onderzoekt dan ook de mogelijkheden om circulair te gaan werken.

Stand van zaken; gebruik biobased en gerecyclede materialen
Als sinds de start van het bedrijf, isoleert Wesselink Isolatie veelal met milieuvriendelijke, biobased materialen. Cellulose- en houtvezelisolatie zijn de meest gebruikte producten. Cellulosevlokken zijn vervaardigd uit gerecycled krantenpapier. Houtvezelisolatie is afkomstig uit de houtschaaf industrie. Zowel cellulose als houtvezels krijgen in deze productvorm een ‘upgrade’; isolatiemateriaal heeft een jarenlange levensduur. Door cellulose of houtvezel toe te passen als isolatiemateriaal, zet Wesselink Isolatie een laagwaardig, gebruikt product om in een hoogwaardig product. Wesselink Isolatie gebruikt hun materialen zo effectief mogelijk en creëert zo min mogelijk afval.

Inblaasisiolatiemateriaal circulair toepassen
Inblaasisolatie leent zich uitstekend voor een circulaire toepassing; het is droog en niet verlijmd. Hierdoor past het altijd en is het ‘verhuisbaar’. Een voorbeeld ter illustratie. In het ontwerp van een nieuw te bouwen school, houdt men rekening met een andere gebruiksfunctie. Bijvoorbeeld als appartementencomplex. Om de transformatie mogelijk te maken, worden tijdens de bouw houtskeletbouw scheidingswanden met inblaasisolatie geplaatst. Bij transformatie naar de nieuwe gebruiksfunctie, kan het isolatiemateriaal worden opgezogen en herplaatst in de nieuwe wandindeling van het gebouw.

Samen een stap vooruit
Om inblaasisolatie opnieuw te kunnen gebruiken, is bij de bouw van het pand een circulair ontwerp en een bereidwillige opdrachtgever nodig. Dan heeft hergebruik van isolatiemateriaal zeker een kans van slagen. Om de isolatiekringloop rond te krijgen, werkt Wesselink Isolatie dan ook graag samen met projectontwikkelaars en architecten. Zo werken we samen aan een duurzame, ‘circulaire’ toekomst. Denkt u mee vooruit? Neem dan contact op met Wesselink Isolatie.

Bronnen: Ellen MacArthur Foundation, MVONederland. Met dank aan Iris Grobben.